ชุดนวัตกรรมการปรับปรุงดิน ดินชีวภาพ(ดินมีชีวิต)

1)นวัตกรรมการปรับปรุงดิน เป็นดินที่มีชีวิต เป็นนวัตกรรมที่นำไปใช้แก้ปัญหาเรื่องดิน ส่วนประกอบสำคัญ ข้อเด่น ที่แตกต่างจากนวัตกรรมอื่น คือ ถ่านกัมมันต์ และจุลินทรีย์ท้องถิ่นคู่แฝด ซึ่งถ่านกัมมันต์จะมีความเป็นแกรไฟด์สูง มีรูพรุนเยอะเพื่อเป็นที่อยู่ของจุลินทรีย์ และมีความเป็นด่างช่วยปรับสภาพกรด-ด่างในดิน อย่างเป็นธรรมชาติ ไม่เป็นพิษต่อสิ่งแวดล้อม เป็นนวัตกรรมที่สามารถปรับปรุงดินลูกรัง เปลี่ยนเป็นดินร่วนได้ ภายใน 1-2 เดือน โดยมีความแตกต่างจากการปรับปรุงดินของงานวิจัยอื่นๆ ตรงที่ใช้ ถ่านกัมมันต์ และจุลินทรีย์จาวปลวกและหน่อยกล้วย (จุลินทรีย์ท้องถิ่นคู่แฝด
2)เป็นนวัตกรรมที่สามารถปรับปรุงดิน 5 ประเภท ได้แก่ หินลูกรัง หน้าดินปนหินลูกรัง ดินแดง (ดินตับม้า) ดินร่วนทราย และดินเหนียวสีขาว ซึ่งเป็นตัวแทนประเภทดินในประเทศไทยแต่ละพื้นที่ได้ เนื่องจากดินทั้ง 5 ประเภทจะปะปนสลับชั้นกัน แตกต่างตามบริบทพื้นที่ ด้วยชุดความรู้เดียวกัน และปรับใช้ตามความขาดแคลนของอินทรียวัตถุ
3)เป็นนวัตกรรมที่เกษตรกร หรือผู้รับนวัตกรรม สามารถนำไปใช้ประโยชน์แก้ปัญหาดิน และสร้างรายได้ โครงการวิจัย สกลนครโมเดล เฟส 2 (การพัฒนารูปแบบธุรกิจท้องถิ่นด้วยนวัตกรรมดินมีชีวิตเพื่อยกระดับอาชีพเกษตรกรและสร้างทางเลือกอาชีพใหม่รองรับคนว่างงานและคนที่ได้รับผลกระทบจากโควิด-19 โครงการย่อยภายใต้ชุดโครงการการพัฒนารูปแบบธุรกิจภาคการเกษตรด้วยองค์ความรู้และนวัตกรรมตามรูปแบบสกลนครโมเดล เพื่อยกระดับรายได้และคุณภาพชีวิตเกษตรกร พื้นที่จังหวัดสกลนคร) ได้รับทุนสนับสนุนจากโปรแกรม 17 หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.) สนับสนุนงบประมาณการวิจัยเป็นระยะเวลา 1.6 ปี มีระยะเวลาดำเนินงานตั้งแต่ วันที่ 16 เมษายน 2565 ถึงวันที่ 15 ตุลาคม 2566 เป็นนวัตกรรมที่มีศักยภาพในการปรับปรุงดิน เติมอินทรียวัตถุในดินลูกรัง ดินร่วนทราย ดินเหนียว ดินแดง (ดินตับม้า) ได้โดยใช้ต้นทุนเพียง 3,000 บาทต่อไร่ รายงานวิจัยเดิมจากกรมวิชาการเกษตร คือ ควรเติมมูลสัตว์ 1-2 ตันต่อไร่ แต่กระบวนการปรับปรุงดินนี้สามารถลดต้นทุนและปริมาณมูลสัตว์หรืออินทรีย์วัตุลดลงเหลือเพียง 0.5 ตันต่อไร่ ซึ่งชุดการทดลองการปรับปรุงดินชุดนี้ ได้ทดลองกับกลุ่มเกษตรกรปลูกมะเขือเทศ ได้ผลผลิตมะเขือเทศ 5,000-10,000 กิโลกรัมต่อไร่ เดิมได้ผลผลิต 1,000-3,000 กิโลกรัมต่อไร่ และเกิดเครือข่ายการปลูกมะเขือเทศ ณ บ้านวังหว้า ตำบลธาตุ อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร