ความรู้ / เทคโนโลยี
จุดเด่น
- ลดโอกาสการแพร่ระบาดของโรคผ่านต้นพันธุ์และแมลงพาหะ
- ผลิตต้นกล้าภายใต้โรงเรือนป้องกันแมลง ทำให้ได้ต้นพันธุ์สะอาดและมีคุณภาพสม่ำเสมอ
- ลดต้นทุนการรื้อปลูกซ้ำและการสูญเสียผลผลิต
- เพิ่มผลผลิตหญ้าสดและประสิทธิภาพการผลิต
- ผ่านการทดสอบในสภาพแวดล้อมจริงระดับแปลงเกษตรกรแล้ว (TRL 5) และพร้อมขยายผลสู่ชุมชน
รายละเอียดเพิ่มเติม
หลักการ
โรคใบขาวในหญ้ากินนีเกิดจากเชื้อไฟโตพลาสมา
ซึ่งสามารถแพร่กระจายผ่านต้นพันธุ์ที่ติดเชื้อและแมลงพาหะส่งผลให้ผลผลิตลดลงมากกว่า 50% และสร้างความเสียหายต่อรายได้ของเกษตรกรอย่างมากโครงการจึงนำเทคโนโลยีการผลิตต้นกล้าหญ้ากินนีปลอดโรคใบขาวภายใต้ระบบโรงเรือนอนุบาลร่วมกับการใช้เทคนิค Tetracycline Treatment (TT) มาใช้ในการกำจัดเชื้อไฟโตพลาสมาในต้นพันธุ์และป้องกันการเข้าทำลายของแมลงพาหะเพื่อให้ได้ต้นกล้าที่สะอาดปลอดโรคและพร้อมสำหรับการขยายพันธุ์ในระดับเกษตรกร
กระบวนการดำเนินงาน
คัดเลือกต้นพันธุ์และผลิตต้นกล้าภายในโรงเรือนอนุบาล
- ใช้โรงเรือนที่สามารถควบคุมการเข้าทำลายของแมลงพาหะ
- ลดความเสี่ยงต่อการปนเปื้อนเชื้อไฟโตพลาสมา
- ติดตั้งระบบให้น้ำอัตโนมัติและเตรียมวัสดุเพาะกล้าที่เหมาะสม
ใช้เทคนิค Tetracycline
Treatment (TT)
- เพื่อควบคุมและกำจัดเชื้อไฟโตพลาสมาที่เป็นสาเหตุของโรคใบขาว
- เพิ่มโอกาสให้ได้ต้นพันธุ์ที่ปลอดโรคก่อนนำไปขยายพันธุ์และปลูกในแปลงเกษตรกร
- ประเมินความเหมาะสมก่อนนำไปปลูกในแปลงจริง
ทดสอบและประเมินคุณภาพต้นกล้า
- เปรียบเทียบรูปแบบถาดเพาะและระบบการผลิตต้นกล้า
- ติดตามการงอก
การเจริญเติบโต และการพัฒนาระบบราก
ประโยชน์ของเทคโนโลยี
- ลดการแพร่ระบาดของโรคใบขาว
- เพิ่มอัตราการรอดและความแข็งแรงของต้นกล้า
- ลดต้นทุนการรื้อปลูกซ้ำ
- เพิ่มผลผลิตและจำนวนรอบการเก็บเกี่ยว
- เป็นแหล่งผลิตต้นพันธุ์ปลอดโรคระดับชุมชน
- สนับสนุนการเพิ่มรายได้ของเกษตรกรไม่น้อยกว่า
5,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน
เงื่อนไขการใช้งาน
ปัญหา (Pain Points)
-
โรคใบขาวในหญ้ากินนี สำคัญเป็นปัญหาหลักของโครงการ เกิดจากเชื้อไฟโตพลาสมา ทำให้ต้นหญ้าแสดงอาการผิดปกติ คุณภาพลดลง และเป็นสาเหตุของความเสียหายทางเศรษฐกิจ
-
ผลผลิตหญ้ากินนีลดลง สำคัญโรคใบขาวทำให้ผลผลิตหญ้าลดลงมากกว่าร้อยละ 50 ส่งผลโดยตรงต่อปริมาณอาหารสัตว์และรายได้ของเกษตรกร
-
รายได้เกษตรกรลดลง สำคัญรายได้จากการจำหน่ายหญ้าลดลงจากประมาณ 400–500 บาท/วัน เหลือเพียง 200–250 บาท/วัน หรือไม่สามารถจำหน่ายได้
-
ขาดองค์ความรู้ด้านการจัดการโรค สำคัญเกษตรกรและหน่วยงานในพื้นที่ยังขาดความรู้ในการป้องกันโรค การกำจัดต้นติดเชื้อ และการควบคุมแมลงพาหะ
-
ขาดต้นพันธุ์ปลอดโรค สำคัญเกษตรกรไม่มีแหล่งต้นพันธุ์ที่เชื่อถือได้ ทำให้มีการนำต้นพันธุ์ที่ติดเชื้อกลับมาใช้ซ้ำและเกิดการระบาดต่อเนื่อง
ประโยชน์ (Gain Points)
-
การควบคุมโรคใบขาว สูงลดความรุนแรงและการแพร่ระบาดของโรคผ่านการใช้ต้นพันธุ์ปลอดโรคและการจัดการแปลงอย่างเหมาะสม
-
การผลิตต้นพันธุ์ปลอดโรค สูงเป็นหัวใจของเทคโนโลยี ช่วยตัดวงจรการแพร่กระจายของเชื้อไฟโตพลาสมาและเป็นฐานสำหรับการขยายผลในพื้นที่
-
การเพิ่มผลผลิต สูงเมื่อใช้ต้นพันธุ์ปลอดโรคและจัดการแปลงอย่างถูกต้อง จะช่วยเพิ่มผลผลิตและจำนวนรอบการเก็บเกี่ยว
-
การเพิ่มรายได้ สูงเป้าหมายโครงการคือเพิ่มรายได้สุทธิของเกษตรกรไม่น้อยกว่า 5,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน
-
การพัฒนานวัตกรชุมชน สูงสร้างบุคลากรในพื้นที่ให้สามารถถ่ายทอดองค์ความรู้ ดูแลแปลงต้นแบบ และขยายผลเทคโนโลยีได้อย่างต่อเนื่อง
รายละเอียดกลุ่มเป้าหมาย
| ปีงบฯ | ชื่อแหล่งทุน | ประเภท |
|---|---|---|
| วิจัย |
ROI (Economic)
SROI (Social)
ผลลัพธ์ (Outcomes)
- -
ผลกระทบ (Impacts)
- -
