เกษตรกรรม (ประมง) รอตรวจสอบ

SOP การผลิตอาหารพร้อมปรุงแช่แข็ง

แนวปฏิบัติหรือกระบวนการมาตรฐานการแปรรูปสัตว์น้ำเป็นผลิตภัณฑ์พร้อมปรุงแช่แข็ง (ปลากะพงแล่ กุ้ง PD ปูทะเลแกะเนื้อ ด้วยเทคนิค Blast Freezing เพิ่มมูลค่า 2-3 เท่า ยืดอายุการเก็บ 3-6 เดือน

15 เข้าชม
0 สนใจ
อัปเดตล่าสุด 30/11/-0001
SOP การผลิตอาหารพร้อมปรุงแช่แข็ง
รายละเอียดนวัตกรรม
ความรู้ / เทคโนโลยี
ชุดองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการแปรรูปสัตว์น้ำแช่เยือกแข็ง ได้แก่ การแช่เยือกแข็งเร็ว (Blast Freezing), หลักผลึกน้ำแข็งเล็ก (Small Ice Crystal), การตรวจรับวัตถุดิบแบบ First Gate Quality Control, การเคลือบน้ำแข็ง (Glazing), ระบบห่วงโซ่ความเย็น (Cold Chain) และหลัก GMP/HACCP เชิงปฏิบัติชุมชน
ที่มา / จุดมุ่งหมาย / ความต้องการ
SOP นี้ผ่านการใช้งานจริงในพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง จ.นครศรีธรรมราช ภายใต้โครงการ "มนต์เสน่ห์สายน้ำปากพูนฯ" (วช. 2567) โดยกลุ่มแม่บ้านและวิสาหกิจชุมชนนำไปแปรรูปสัตว์น้ำเป็นผลิตภัณฑ์พร้อมปรุงแช่แข็ง ผลปรากฏว่าเพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ 2-3 เท่า ยืดอายุการเก็บเป็น 3-6 เดือน จำหน่ายได้ทั้งหน้าร้านและออนไลน์ (ยอดขายออนไลน์เพิ่มขึ้นกว่า 1,600%) และพัฒนาผลิตภัณฑ์จาก 1 กลุ่ม 3 รายการ เป็น 3 กลุ่ม 15 รายการ ยืนยันความพร้อมใช้ในระดับ TRL 7 ความต้องการคือขยายผลสู่กลุ่มแปรรูปในพื้นที่ 3 จังหวัด ผ่านการอบรมทักษะการแปรรูปและหลัก GMP/HACCP การเข้าถึงเครื่อง Blast Chiller ของนายสถานี และการยืนยันข้อมูลราคาวัตถุดิบจริง อัตรา Yield จริง ค่าไฟ Blast จริงต่อรอบ และผลิตภาพจริงต่อคน เพื่อยกระดับสู่ TRL 8
จุดเด่น
• เพิ่มมูลค่า 2-3 เท่า และยืดอายุการเก็บ 3-6 เดือน ขายได้ตลอดปี
• มีระบบตรวจรับวัตถุดิบเข้มข้น (First Gate) ลดความผันผวนของคุณภาพ
• ใช้เครื่อง Blast Chiller ที่มีอยู่แล้ว ไม่ต้องลงทุนใหม่ สร้างงานในชุมชน
• Zero-Waste เปลี่ยนปูตกเกรดเป็นเนื้อปูมูลค่าสูง และผลิตภัณฑ์ปลอดสารเคมี
รายละเอียดเพิ่มเติม

SOP การผลิตอาหารพร้อมปรุงแช่แข็ง เป็นชุดขั้นตอนมาตรฐานการแปรรูปวัตถุดิบสัตว์น้ำคุณภาพสูง
(จากการเก็บและจัดการวัตถุดิบสินค้าประมงภายใต้กระบวนการที่เหมาะสม หรือปฏิบัติตาม
SOP การจัดการวัตถุดิบสินค้าประมง ภายใต้โครงการฯ) ให้เป็นผลิตภัณฑ์พร้อมปรุงแช่แข็งที่มีมูลค่าสูงขึ้นด้วยเทคโนโลยีการแช่เยือกแข็งเร็ว (Blast Freezing)
ที่ลดอุณหภูมิแกนกลางผ่านโซนผลึกน้ำแข็งสูงสุดอย่างรวดเร็ว
ทำให้เกิดผลึกน้ำแข็งเล็กที่ไม่ทำลายเนื้อเยื่อ คงเนื้อสัมผัสและน้ำหนัก ครอบคลุมผลิตภัณฑ์ ได้แก่ 

<!--[if !supportLists]-->• ปลากะพงแล่
(Fillet) เนื้อขาว ไม่มีสีเลือดปน
ไม่คาว น้ำหนักต่อชิ้นสม่ำเสมอ (Yield 40%)

<!--[if !supportLists]-->• กุ้ง PD
(Peeled & Deveined) แกะเปลือก
ผ่าหลังดึงเส้นดำออก ไม่มีจุดดำ ปลอดสารเคมี (Yield 60%)







<!--[if !supportLists]-->• ปูทะเลแกะเนื้อ
ใช้ปูตกเกรด/ก้ามไม่ครบเป็นวัตถุดิบ
(Zero-Waste) เนื้อสะอาด สีธรรมชาติ (Yield 20%)

เงื่อนไขการใช้งาน
การดำเนินการภายใต้ SOP นี้ต้องมีเครื่อง Blast Chiller/Freezer และห้องเย็น −18°C ห้องแปรรูปควบคุมอุณหภูมิไม่เกิน 15°C วัตถุดิบเกรดคุณภาพดี (จากการเก็บและจัดการวัตถุดิบสินค้าประมงภายใต้กระบวนการที่เหมาะสม หรือปฏิบัติตาม SOP การจัดการวัตถุดิบสินค้าประมง ภายใต้โครงการฯ) น้ำสะอาดมาตรฐานน้ำดื่ม และบรรจุภัณฑ์เกรดอาหาร ผู้ปฏิบัติต้องผ่านการอบรมทักษะการแล่/แกะและหลัก GMP/HACCP
ปัญหาและประโยชน์ (Pain & Gain)
ปัญหา (Pain Points)
  • วัตถุดิบต้นทางไม่สด/ล้างไม่สะอาด ทำให้คุณภาพผันผวน ผู้แปรรูปแบกรับความเสี่ยง สำคัญ
    -
  • วัตถุดิบสดขายได้ราคาต่ำ เก็บได้ไม่กี่วัน สูญเสีย 10-15% สำคัญ
    -
  • ผลผลิตตกเกรด เช่น (ปูตกเกรด/ก้ามไม่ครบ ปลาไซส์ไม่ตรงกับความต้องการตลาด) ขายไม่ได้ราคา กลายเป็นภาระ
    -
ประโยชน์ (Gain Points)
  • จัดการวัตถุดิบคุณภาพดีที่มีการจัดการหลังการจับที่เหมาะสม ลดภาระและความเสี่ยงของผู้แปรรูป สูง
    -
  • เพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ 2-3 เท่า ยืดอายุการเก็บ 3-6 เดือน สูง
    -
  • เพิ่มมูลค่าสินค้าประมงตกเกรดให้มีมูลค่าสูงขึ้น และลดของเสีย (Zero-Waste) สูง
    -
กลุ่มเป้าหมาย
รายละเอียดกลุ่มเป้าหมาย
ภาคประชาชน/สังคม
แพรวบรวมสัตว์น้ำสดและกลุ่มแปรรูปขั้นต้น (กลางน้ำ) ที่มีเครื่อง Blast Chiller
ภาคประชาชน/สังคม
กลุ่มแม่บ้านและกลุ่มเปราะบาง (ผู้สูงอายุ ผู้มีรายได้น้อย) ที่เป็นแรงงานแปรรูป
ภาคประชาชน/สังคม
วิสาหกิจชุมชนแปรรูปอาหารและผู้ประกอบการชุมชน
ประวัติการได้รับทุนสนับสนุน
ปีงบฯ ชื่อแหล่งทุน ประเภท
2567 ทุนอุดหนุนการวิจัยจากโครงการวิจัยเพื่อลดความเหลื่อมล้ำและการพัฒนาคุณภาพชีวิตด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรม ประจำปีงบประมาณ 2567 จาก สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) โครงการ “มนต์เสน่ห์สายน้ำปากพูน: เศรษฐกิจสร้างสรรค์ ลดความเหลื่อมล้ำ ด้วยการยกระดับสินค้าอัตลักษณ์ วิจัย
พิกัดแผนที่
กำลังโหลดแผนที่...
พิกัด:
ผลลัพธ์และผลกระทบเชิงประจักษ์
ROI (Economic)
ตัวชี้วัด: ส่วนต่าง 62.5-195 บาท/กก. ต่อผลิตภัณฑ์ และแรงงานได้ค่าแรง ~300 บาท/วัน (>60,000 บาท/ปี)
ปริมาณ:
SROI (Social)
ตัวชี้วัด:
ปริมาณ:
ผลลัพธ์ (Outcomes)
  • เพิ่มมูลค่าวัตถุดิบสู่ผลิตภัณฑ์แปรรูป 2.00 เท่า
  • อายุการเก็บผลิตภัณฑ์ 6.00 เดือน
ผลกระทบ (Impacts)
  • ลดการสูญเสียของกลุ่มกลางน้ำ 15.00 ร้อยละ
Researcher
นิอร จิรพงศธรกุล

นักวิจัยเจ้าของผลงาน

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย
ระดับความพร้อม (TRL)
ระดับ 7 ต้นแบบ
"เป็นเทคโนโลยีที่ได้รับการพิสูจน์แล้วในสภาพการปฏิบัติงานจริง มีหลักฐานเชิงประจักษ์จากโครงการ "มนต์เสน่ห์สายน้ำปากพูนฯ" (วช. RU 2567) พื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง จ.นครศรีธรรมราช ผลิตภัณฑ์พร้อมปรุงแช่แข็งมีอายุการเก็บ 3-6 เดือน เพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ 2-3 เท่า ยอดขายออนไลน์เพิ่มขึ้นกว่า 1,600% และพัฒนาผลิตภัณฑ์จาก 1 กลุ่ม 3 รายการ เป็น 3 กลุ่ม 15 รายการ"
ทรัพย์สินทางปัญญา
ประเภท: ลิขสิทธิ์ (License)
เลขที่คำขอ/อนุสิทธิบัตร: ไม่มี
  • ประเภท: เทคโนโลยี / นวัตกรรมพร้อมใช้
  • หมวดหมู่: เกษตรกรรม (ประมง)
  • กำลังการผลิต: ขึ้นกับผลิตภาพต่อคน/วัน: ปลา Fillet ไม่น้อยกว่า 10 กก./คน/วัน กุ้ง PD ประมาณ 6.6 กก./คน/วัน ปูแกะเนื้อประมาณ 2.5 กก./คน/วัน (Yield ต่างกันตามชนิด)
  • ราคาโดยประมาณ: 0.00 ฿
พื้นที่ที่เกี่ยวข้อง
Loading Area...
TAGS
#การแปรรูปสัตว์น้ำ #อาหารแช่แข็ง #พร้อมปรุง #ปลากะพงแล่ #กุ้ง PD #ปูแกะเนื้อ #Blast Freezing #Zero-Waste #ห่วงโซ่ความเย็น #AppTech69