ความรู้ / เทคโนโลยี
เทคโนโลยีการสกัดน้ำมันจากเมล็ดพืชและเมล็ดสมุนไพรด้วยกระบวนการบีบอัดเชิงกล โดยใช้ชุดเกลียวสกัดที่สามารถตี บีบอัด และลำเลียงวัตถุดิบได้อย่างต่อเนื่อง ร่วมกับระบบให้ความร้อนเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการแยกน้ำมันออกจากกาก ตัวเครื่องมีระบบปรับความเร็วรอบ ช่องแยกน้ำมันและกากอย่างเป็นสัดส่วน และโครงสร้างสแตนเลสเกรดอาหารที่สามารถถอดล้างทำความสะอาดได้ง่าย เหมาะสำหรับการแปรรูปวัตถุดิบทางการเกษตรและสมุนไพรในระดับชุมชนและเชิงพาณิชย์ขนาดย่อม
ที่มา / จุดมุ่งหมาย / ความต้องการ
เครื่องสกัดน้ำมันได้นำไปใช้งานจริง ณ หจก.ดีเอส เฮริ์บ และกลุ่มคลัสเตอร์สมุนไพร ตำบลนาโก อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ สำหรับสกัดน้ำมันจากเมล็ดพืชและเมล็ดสมุนไพร โดยป้อนวัตถุดิบผ่านกรวยเข้าสู่ชุดเกลียวบีบอัด เพื่อแยกน้ำมันออกจากกากอย่างต่อเนื่อง น้ำมันที่ได้จะไหลผ่านชุดกรองไปยังภาชนะรองรับ ส่วนกากจะถูกดันออกอีกด้านหนึ่ง หลังใช้งานสามารถถอดชุดเกลียวและฝาครอบออกมาทำความสะอาดได้
จุดมุ่งหมายของการใช้นวัตกรรม คือ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการสกัดน้ำมัน ลดระยะเวลาและแรงงานในกระบวนการผลิต ลดการสูญเสียน้ำมันจากการแยกกากที่ไม่มีประสิทธิภาพ และยกระดับการแปรรูปวัตถุดิบทางการเกษตรและสมุนไพรให้มีมูลค่าเพิ่ม เหมาะสำหรับการผลิตในระดับวิสาหกิจชุมชนและผู้ประกอบการรายย่อย
ความต้องการของผู้ใช้งาน คือ ต้องการเครื่องสกัดน้ำมันที่ใช้งานง่าย มีความปลอดภัย สามารถปรับความเร็วรอบได้ แยกน้ำมันและกากได้อย่างชัดเจน รองรับวัตถุดิบได้หลายชนิด มีขนาดเหมาะสมกับพื้นที่ผลิต ทำความสะอาดและบำรุงรักษาได้สะดวก รวมทั้งมีต้นทุนไม่สูงเกินไปสำหรับกลุ่มชุมชนและผู้ประกอบการขนาดเล็ก
จุดเด่น
สามารถสกัดน้ำมันจากเมล็ดพืชและเมล็ดสมุนไพรได้หลายชนิด พร้อมแยกน้ำมันและกากออกจากกันอย่างต่อเนื่อง ชุดเกลียวบีบอัดได้รับการปรับปรุงให้มีประสิทธิภาพสูงขึ้นและลดการตกค้างของวัตถุดิบ มีระบบปรับระดับความเร็วรอบที่ใช้งานง่าย ตัวเครื่องผลิตจากสแตนเลสเกรดอาหาร แข็งแรง ทนทาน ปลอดภัย น้ำหนักไม่มาก รูปทรงกะทัดรัดสวยงาม และสามารถถอดชิ้นส่วนเพื่อทำความสะอาดหรือเปลี่ยนชนิดวัตถุดิบได้สะดวก
รายละเอียดเพิ่มเติม
เครื่องสกัดน้ำมันเป็นนวัตกรรมพร้อมใช้ที่พัฒนาต่อยอดจากเครื่องสกัดน้ำมันขนาดเล็ก โดยปรับปรุงโครงสร้างให้มีขนาดและประสิทธิภาพในการทำงานเพิ่มขึ้น ตัวเครื่องออกแบบเป็นทรงสี่เหลี่ยม ผลิตจากสแตนเลสเกรดอาหาร มีความแข็งแรง ทนทาน น้ำหนักไม่มาก และทำความสะอาดได้ง่าย ด้านบนติดตั้งกรวยสำหรับป้อนเมล็ดพืช เมล็ดสมุนไพร หรือวัตถุดิบที่ต้องการสกัด ช่วยลดการหกหล่นระหว่างการทำงาน
กระบวนการสกัดใช้ชุดเกลียวบีบอัดที่ออกแบบให้สามารถตี อัด และลำเลียงวัตถุดิบได้อย่างต่อเนื่อง พร้อมระบบส่งผ่านความร้อนเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการแยกน้ำมันออกจากกาก น้ำมันที่สกัดได้จะไหลผ่านกรวยกรองลงสู่ภาชนะรองรับ ส่วนกากวัตถุดิบจะถูกดันออกทางช่องแยกอีกด้านหนึ่ง จึงช่วยลดการตกค้างภายในชุดเกลียว ตัวเครื่องมีสวิตช์เปิด–ปิดและระบบปรับระดับความเร็วรอบที่มองเห็นและใช้งานได้สะดวก
เครื่องสามารถถอดฝาครอบและชุดเกลียวออกเพื่อล้างทำความสะอาดได้ง่าย เมื่อเช็ดให้แห้งแล้วสามารถนำไปสกัดวัตถุดิบชนิดอื่นต่อได้ทันที เหมาะสำหรับกลุ่มอาชีพ วิสาหกิจชุมชน ผู้ประกอบการรายย่อย ผู้ประกอบการ SMEs และผู้สนใจทั่วไปที่ต้องการแปรรูปเมล็ดพืชหรือสมุนไพรให้เป็นผลิตภัณฑ์น้ำมัน เพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ และลดการพึ่งพาเครื่องจักรขนาดใหญ่
เงื่อนไขการใช้งาน
เครื่องสกัดน้ำมันควรติดตั้งบนพื้นราบที่มีความมั่นคง แข็งแรง และอยู่ในบริเวณที่แห้ง มีอากาศถ่ายเทสะดวก รวมทั้งมีแหล่งจ่ายไฟฟ้าที่เหมาะสมกับกำลังของเครื่อง ก่อนใช้งานต้องตรวจสอบความสะอาดและความพร้อมของกรวยป้อนวัตถุดิบ ชุดเกลียวบีบอัด ช่องทางน้ำมัน ช่องระบายกาก และอุปกรณ์ป้องกันต่าง ๆ ให้ติดตั้งอย่างถูกต้องและแน่นหนา
วัตถุดิบที่นำมาสกัดควรเป็นเมล็ดพืชหรือเมล็ดสมุนไพรที่สะอาด แห้ง ปราศจากกรวด หิน เศษโลหะ และสิ่งแปลกปลอม เพื่อป้องกันความเสียหายต่อชุดเกลียวและลดการปนเปื้อนของน้ำมัน ควรคัดแยกและเตรียมวัตถุดิบให้มีขนาดและความชื้นเหมาะสมกับการสกัดแต่ละชนิด โดยป้อนวัตถุดิบเข้าสู่เครื่องอย่างต่อเนื่องในปริมาณที่เหมาะสม ไม่ควรใส่วัตถุดิบมากเกินกำลังของเครื่อง
ระหว่างการใช้งาน ผู้ปฏิบัติงานต้องควบคุมความเร็วรอบและอุณหภูมิให้เหมาะสมกับวัตถุดิบแต่ละชนิด ห้ามใช้มือหรืออุปกรณ์แข็งสอดเข้าไปในกรวยป้อนวัตถุดิบและชุดเกลียวขณะที่เครื่องกำลังทำงาน หากพบเสียงผิดปกติ การสั่นสะเทือนมากเกินไป วัตถุดิบติดขัด หรืออุณหภูมิสูงผิดปกติ ต้องหยุดเครื่องและตัดกระแสไฟฟ้าก่อนตรวจสอบหรือแก้ไขทุกครั้ง
ภายหลังการใช้งานต้องปิดเครื่อง ถอดปลั๊ก และรอให้ชิ้นส่วนหยุดทำงานและมีอุณหภูมิลดลงก่อนถอดฝาครอบและชุดเกลียวออกมาทำความสะอาด ควรล้างส่วนที่สัมผัสกับวัตถุดิบและน้ำมันด้วยน้ำยาทำความสะอาดที่ปลอดภัยสำหรับอาหาร แล้วเช็ดหรือผึ่งให้แห้งสนิทก่อนประกอบกลับ เพื่อป้องกันการตกค้าง การปนเปื้อน และกลิ่นจากวัตถุดิบเดิม โดยควรทำความสะอาดทุกครั้งเมื่อเปลี่ยนชนิดวัตถุดิบ
เครื่องควรใช้งานโดยผู้ที่ผ่านการแนะนำหรือศึกษาคู่มือการใช้งานแล้ว และควรได้รับการตรวจสอบ บำรุงรักษา และเปลี่ยนชิ้นส่วนที่สึกหรอตามระยะเวลาที่กำหนด ทั้งนี้ ประสิทธิภาพการสกัด ปริมาณน้ำมัน และคุณภาพของน้ำมันที่ได้อาจแตกต่างกันตามชนิด คุณภาพ ความชื้น และสภาพการเตรียมวัตถุดิบ